28/11/2019 2:03:02 CH - Tìm về di sản của cha

21/11/2019 9:05:31 CH - Bật mí sự kiện năm 1951

20/11/2019 9:33:12 SA - Đường vào tuyến lửa

“Thầy đã đẩy tôi xuống nước để tôi tự bơi"
Cập nhật lúc: 17:20, Thứ Ba, 19/11/2019 (GMT+7)

“Không thầy đố mày làm nên” – câu nói đó dường như đúng với tất cả mọi người chứ không riêng gì với GS.TSKH Trương Quang Học. Với ông, người thầy có ảnh hưởng nhất trong cuộc đời là PGS.TS Phạm Bình Quyền – một người thầy rất đỗi giản dị, mẫu mực và tràn đầy tình thương yêu.

PGS.TS Phạm Bình Quyền là thầy hướng dẫn khóa luận tốt nghiệp đại học cho học trò Trương Quang Học – sinh viên khóa 7, khoa Sinh học, trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Trong ký ức của GS Trương Quang Học thì: “Thầy Quyền mang hình ảnh rất đẹp của một nhà khoa học, đẹp cả về trí tuệ. Thầy rất tận tình với sinh viên. Khi làm niên luận, cần hóa chất thì thầy ở bộ môn cho tôi ngay. Cần chụp ảnh thì thầy dẫn tôi sang phòng ảnh giới thiệu với bác ở đó. Chính nhờ sự nhiệt tình của thầy Quyền mà tôi có khóa luận về cánh kiến đỏ. Lần đầu tiên tôi làm tất cả những kỹ thuật hiển vi, kể cả kỹ thuật lát cắt trên đối tượng nghiên cứu nhỏ như vậy”.

 GS.TSKH Trương Quang Học.
 GS.TSKH Trương Quang Học

Không chỉ là người truyền đạt kiến thức, PGS Phạm Bình Quyền còn là người đã truyền cảm hứng, niềm đam mê khoa học cho các thế hệ học trò. Nhìn lại cuộc đời, GS Trương Quang Học thường nhấn mạnh rằng thầy Quyền là người đã đẩy mình xuống nước và để mình tự bơi vào bờ. Ông kể: “Công lao lớn nhất của thầy là đã đẩy tôi xuống nước. Để có thành công như bây giờ, phải nhớ tới công lao của PGS Phạm Bình Quyền. Tôi thường hình dung rằng mình đang đứng trên bờ, phân vân, rụt rè thì bị thầy đẩy xuống nước. Thầy làm thế là vì thầy có ý đồ đào tạo tôi, muốn tôi gánh vác nhiệm vụ. Thầy cũng hiểu tôi là người nhút nhát, nếu không đẩy xuống thì không dám bơi. Và một điều quan trọng nữa là thầy biết rằng nếu đẩy tôi xuống nước thì tôi không chết đuối, có thể uống vài ngụm nước nhưng vẫn bơi được vào bờ”.

Sau này, khi đã ra công tác, thầy Phạm Bình Quyền vẫn dành cho học trò Trương Quang Học một sự ưu ái nhất định. Vào những năm 80 của thế kỷ trước, khi tiếp chuyên gia Đức sang làm việc ở bộ môn, thầy Quyền gọi học trò Trương Quang Học đến để phiên dịch. Hồi đó, ông Học nói tiếng Anh còn chưa thành thạo nhưng cũng dịch được cho thầy. Sau lần đó, ông được chuyên gia Đức viết thư thông báo có thể sang Đức để theo học một khóa học dài hạn. Đó là một cách tạo điều kiện để học trò có cơ hội đi học, tiếp thu kiến thức, công nghệ khoa học mới.

Lần thứ hai vào năm 1997, khi ấy tiếng Anh của GS Trương Quang Học đã rất khá thì thầy Quyền lại tiếp tục dành cơ hội cho học trò. Một chuyên gia Mỹ đến làm việc với thầy Phạm Bình Quyền, thầy lại gọi học trò đến làm việc cùng. Khi chuyên gia Mỹ nói rằng có thể cung cấp vài ngàn đô la để thực hiện một đề tài nghiên cứu về những nguyên nhân sâu xa của suy thoái môi trường và đa dạng sinh học ở Việt Nam. Tuy nhiên chuyên gia Mỹ nói rằng ông chỉ ở Việt Nam hai ngày nữa và cần một bản đề cương nghiên cứu. Khi ấy thầy Quyền vỗ vào vai học trò mà nói rằng: “Cậu này sẽ cung cấp đề cương nghiên cứu cho ông”. Như thế là, ông Học bị thầy Quyền đẩy vào một nhiệm vụ mới nhưng không kém phần bất ngờ. Mặc dầu vậy, không phụ sự tin tưởng của thầy Quyền, ông hoàn thành tốt những nhiệm vụ ấy. Sau này khi thầy Quyền mất, ông cũng là người viết điếu văn cho thầy.

Mỗi dịp 20-11 đến, GS Trương Quang Học thường nhắc lại những câu chuyện xưa, như để bày tỏ tình cảm và lòng biết ơn với người thầy của mình – PGS Phạm Bình Quyền, một người thầy giản dị, rất đỗi thân thương.

Nguyễn Thanh Hóa

Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt nam


Ý kiến của bạn Gửi cho bạn bè In bài này Trở lại
Số lần đọc tin: