15/11/2019 9:24:45 SA - Gửi trọn niềm tin

07/11/2019 10:01:09 SA - Niềm đam mê và nỗi trăn trở

Tuổi 16 nhiệt huyết cùng mùa thu năm ấy
Cập nhật lúc: 10:47, Thứ Hai, 19/08/2019 (GMT+7)

Cứ mỗi độ tháng 8, PGS.TS Vũ Gia Hanh, nguyên Chủ nhiệm bộ môn Máy điện, trường Đại học Bách khoa Hà Nội, lại bồi hồi nhớ về mùa thu lịch sử năm 1945. Mùa thu ấy gắn liền với tuổi 16 đầy nhiệt huyết của ông.

Tham gia Đoàn thanh niên cứu quốc thành Hoàng Diệu từ khi còn là học sinh trường Trung học Văn Lang, với nhiệm vụ của một liên lạc viên, Vũ Gia Hanh tích cực rải truyền đơn ở khu vực Ngã Tư Sở và Cầu Giấy. Ngày 17-8-1945, Gia Hanh hòa vào dòng người biểu tình nhằm phá cuộc mít tinh của Tổng hội viên chức chính quyền tay sai Nhật ở quảng trường Nhà hát lớn, rồi tuần hành qua các phố ở Hà Nội. Khắp nơi đều rực cờ đỏ sao vàng, khí thế cách mạng sôi sục với các khẩu hiệu “Ủng hộ Việt Minh”, “Đả đảo chính quyền tay sai”.

Chiều ngày 18-8-1945, Đoàn Thanh niên cứu quốc ra thông báo vận động nhân dân tự trang bị vũ khí ở sân đình làng Giáp Nhất, xã Nhân Mục Môn (nay thuộc phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân), chuẩn bị tổng khởi nghĩa giành chính quyền vào ngày 19-8. Thời cơ khởi nghĩa đã tới! Gia Hanh vô cùng háo hức, nhưng không khỏi xót xa khi chợt nhớ lại nạn đói đầu năm 1945 bủa vây quê hương và gia đình: những người gầy như que củi, gương mặt hốc hác, mắt trũng sâu vì đói ăn, những chiếc xe bò thùng đen chất đầy xác người, được đắp sơ sài manh chiếu đi về phía nghĩa trang…

PGS.TS Vũ Gia Hanh thường ngân nga những ca khúc cách mạng bên cây đàn quen thuộc.
PGS.TS Vũ Gia Hanh thường ngân nga những ca khúc cách mạng bên cây đàn quen thuộc.

Sáng sớm ngày 19-8-1945, Gia Hanh cùng các đoàn viên thanh niên cứu quốc và nhân dân tập hợp ở đình làng Giáp Nhất. Lúc này, Gia Hanh mới biết anh trai Vũ Gia Thịnh cũng tham gia Đoàn thanh niên. Cả đoàn hô vang các khẩu hiệu cách mạng khắp sân đình, yêu cầu chính quyền cũ tự giải thể, đề nghị bầu ra Ủy ban cách mạng lâm thời làng Giáp Nhất. Sau đó, ông nhập vào đội tự vệ xung phong ngoại thành, đi đầu đoàn biểu tình giành chính quyền ở làng Quan Nhân, Chính Kinh, rồi hợp lại với đoàn biểu tình ở Thượng Đình, tiến về Ngã Tư Sở. Cả đoàn ngân vang những bài hát cách mạng như “Du kích quân”, “Diệt phát xít”... Trên đường đi, đoàn gặp xe cam nhông chở lính Nhật có trang bị súng ống nhưng không xảy ra xung đột. Tiến về Đại lý Hoàn Long (thuộc huyện Hoàn Long, tỉnh Hà Đông cũ) - cơ quan cai trị ngoại thành của lực lượng tay sai thân Pháp, đội tự vệ xung phong tiến hành thương thuyết, lực lượng tay sai bỏ vũ khí đầu hàng. Cờ đỏ sao vàng được kéo lên trước cửa Đại lý trong tiếng tung hô của toàn thể nhân dân.

Tiếp đó, Gia Hanh theo đoàn biểu tình kéo ra Phủ khâm sai Bắc Kỳ (số 12 phố Ngô Quyền ngày nay). Ở vườn hoa Chí Linh, người dân thành phố và vùng lân cận đã tập trung, hô khẩu hiệu, tạo áp lực cho lực lượng vũ trang nội thành tiến công và chiếm được Phủ khâm sai, cờ đỏ sao vàng được kéo lên trên nóc tòa nhà, báo hiệu cuộc đấu tranh giảnh chính quyền đã thắng lợi hoàn toàn.

Sau Cách mạng tháng 8-1945, Vũ Gia Hanh tiếp tục tham gia cách mạng, học tập, phấn đấu trở thành cán bộ giảng dạy tại trường Đại học Bách khoa Hà Nội. Dù bất kỳ cương vị công tác nào, khi trên bục giảng, lúc trong phòng thí nghiệm hoặc nghiên cứu, ông đều miệt mài, hăng say, giữ vững tinh thần nhiệt huyết như những năm tháng tuổi trẻ.

Phạm Ngọc Hải

Trung tâm Di sản các nhà khoa học Việt Nam


Ý kiến của bạn Gửi cho bạn bè In bài này Trở lại
Số lần đọc tin: